معرفی رشته های موتوراسپورت؛ فرمول یک

فرمول یک ایران – مطالب زیادی درباره ی فرمول یک نوشته ایم ، فنی ، تاریخی ، اخبار و حواشی خیلی چیزهای دیگر …

اما به راستی فرمول یک چیست؟ماهیت واقعی آن ، معنای آن و وجودش چیست؟

کلمۀ فرمول یک به معنی راه و روش و قوانینی است که باعث ایجاد سریعترین خودرو می شود این رقابت زیر مجموعه ی سینگل سیترز (تک سرنشین) و اوپن ویل (چرخ باز) محسوب می شود و از سال 1950 به صورت رسمی فعالیت داشته است.

اولین قهرمان فرمول یک جیوزپه فارینا با تیم آلفا رومئو بود اما یک قهرمانی برای “قهرمان فرمول یک” شدن کافی نبود و اولین “قهرمان” آن فانجیو بودند خوان مانوئل فانجیو در بین سال های 1951 تا 1957 قهرمان جهان شد تا نه تنها فرمول یک را به مردم بشناسد بلکه اولین راننده ای باشد که در قلب جوانان می راند بزرگترین قهرمان فرمول یک نیز مایکل شوماخر آلمانی است که بین سال های 2000 تا 2004 و 1994 و 1995 قهرمان جهان شد تا رکورد بیشترین قهرمانی جهان را بشکند.

آلمان و بریتانیا و برزیل سرزمین رانندگان فرمول یک است و این سه ملت مجموعا 35 قهرمانی جهان را در اختیار دارند فراری نیز با 15 قهرمانی جهان در بین تیم ها از این لحاظ اول است.

یک خودروی فرمول یک دارای 4 چرخ خارج از بدنه و یک بال جلو و یک بال عقب هستند که هرکدام طراحی آیرودینامیکی خاص خود را دارد. ماشین های امروزی فرمول یک از فیبرکربن ساخته شده اند و حداقل وزن یک خودروی فرمول یک نیز با احتساب وزن راننده و بدون سوخت 702 کیلوگرم است که البته در شروع مسابقه بدلیل اضافه شدن 100 کیلوگرم بنزین به 802 هم می‌رسد اما در طول مسابقه سبک تر می‌شود و به همان حدود 702 باز می‌گردد.

موتور ماشین‌های فعلی فرمول یک دارای 6 سیلندر توربو دار هستند با گنجایش 1600 سی سی  که ساختار V شکل دارند و با سیستم‌های پیچیده بازیابی انرژی MGU-K و MGU-H همراه هستند.

البته در طول تاریخ ماشین هایی با موتور ها V12 تنفس طبیعی هم وجود داشتند که صدای فوق‌العاده وحشتناکی را ایجاد می‌کردند که به مرور زمان از تعداد سیلندر ها کاسته شد تا به امروز که با 6 سیلندر موتور ها بیشترین بازدهی را دارند. در حال حاضر موتور فرمول یک به تنهایی و به طور میانگین 600 اسب بخار و سیستم بازیابی انرژی 160 اسب بخار توان تولیدی دارند که در موتور تیم های مختلف این توان ها تفاوت دارند.

هیچ چیز ماشین فرمول یک را نمی‌توان با یک ماشین شهری مقایسه کرد و لاستیک ها هم از این قاعده مستثنی نیستند . لاستیک های فرمول یک دو دسته بندی کلی دارند: خشک و تَر . لاستیک های خشک خود به 5 نوع تقسیم می شوند الترا سافت با حاشیه بنفش که نرم ترین لاستیک و دارای بیشترین چسبندگی است و از سال 2016 وارد مسابقات فرمول یک شده , سوپر سافت با حاشیه قرمز , سافت با حاشیه زرد , مدیوم با حاشیه سفید و هارد با حاشیه نارنجی.

لاستیک های تَر هم دو نوع هستند اینترمدیِت که سبز رنگ است و برای باران هایی با شدت کم مورد استفاده قرار می‌گیرد و لاست وِت که سخت ترین لاستیک است و برای آب و هوای بارانی و باران های شدید مورد استفاده قرار میگیرد . لازم به ذکر است که هر چه لاستیک نرم تر باشد چسبدگی بیشتری دارد و باعث می‌شود که ماشین پیچ ها را سرعت بیشتری پشت سر بگذارد اما در عوض زودتر خورده می‌شود و سریعا باید عوض شود .

شاید تصور کنید که ماشین های فرمول یک سریع‌ترین ماشین های دنیا هستند اما اینطور نیست، حداکثر سرعت یک ماشین فرمول یک سال 2016 حدود 369 کیلومتر در ساعت است که توسط والتری بوتاس در پیست باکو‌ی آذربایجان به ثبت رسیده است.

این در حالی است که بوگاتی شیرون دارای حداکثر سرعت 463 کیلومتر بر ساعت است یعنی حدود 100 کیلومتر بیشتر از یک ماشین فرمول یک. اما اگر هردو ماشین در پیست با هم مسابقه دهند ماشین فرمول یک به دلیل آیرودینامیک بهتر و سرعت بیشتر در سر پیچ ها پیروز از پیست خارج می‌شود به عبارتی می‌توان گفت که ماشین های فرمول یک برای پیست ساخته شده‌اند و سریع‌ترین و همچنین ایمن ترین ها در پیست مسابقه هستند، ایجاد تعادل بین ایمنی و سرعت کار چندان آسانی نیست که خوشبختانه فرمول یک تا به حال توانسته توازن خوبی را بین این دو موضوع ایجاد کند.

برای رسیدن به این حد از ایمنی رانندگان زیادی جان خود را فدا کرده اند. ۱۵ راننده در دهه ی ۵۰ ، ۱۴ راننده در دهه ی ۶۰ ، ۱۲ راننده در دهه ی ۷۰ ، ۴ راننده در دهه ی ۸۰ و دو راننده در دهه ی ۹۰ و پس از مرگ سنا و راتزنبرگر تا بیست سال این ورزش هیچ تلفاتی نداشت تا بالاخره در سال ۲۰۱۵ ژولز بیانکی در اثر صدمات وارد شده در تصادف حین گرندپری ژاپن ۲۰۱۴ به کام مرگ فرو رفت. مشخص است که با پیشرفت تکنولوژی و ورود پول و تبلیغات به فرمول یک امنیت خودروها بیشتر و بیشتر شدند و در سال‌های اخیر چندین بار شاهد تصادف‌های بزرگی بودیم که خراشی بر صورت رانندگان به عمل نیاورده‌اند.

فرمول یک جولانگاه رنندگانی است که جسارت سبقت گرفتن را داشته باشند و برای کسب رده بهتر حریص باشند و نترسند و همچنین در سرزمین سرعت تیم ها با خرج کردن هزینه های گزاف بهترین تکنولوژی های روز دنیا را در خدمت مهندسان تیم قرار می‌دهند تا آن ها هم با بهره گیری از دانش خود بهترین ماشین را بسازد و به پیست بفرستند تا راننده بتواند با بهره گیری از آن بهترین رده را کسب کند در بین تیم‌های فرمول یک این ردبول است که بیشترین بودجه (468,700,000یورو) را داراست و تیم‌های مرسدس با 467,400,000 و مک‌لارن با 465,000,000 یورو رده‌های بعدی را در اختیار دارند کم‌ترین بودجه نیز متعلق به تیم مانور است(83,000,000).

جدا از تمام این مسائل طرفداران پرشور این ورزش هستند که رقابت را جذاب‌تر از همیشه می‌کنند و این هواداران در سرتاسر دنیا جای دارند و به طور مثال از 42 کشور مختلف بلیط گرندپری اروپای 2016 را خریداری کرده‌اند به گزارش سایت Totalsportek.com فرمول یک هفتمین ورزش پرطرفدار دنیاست.

هر مسابقه سه دور تمرینی در روز‌‌‌های گذشته و یک دور تعیین‌خط دارد که در آن ماشینی که سریعترین زمان را ثبت کند در خط‌ یک مسابقه را آغاز می‌کند زمان‌های بعدی نیز پشت سر او می‌ایستند فرمول یک مثل اکثر سری‌ها و رقابت‌های موتوراسپورت دو جدول تیم‌ها و رانندگان دارد و تقسیم امتیاز ها به شرح زیر است:

نفر اول : 25
نفر دوم : 18
نفر سوم : 15
نفر چهارم  : 12
نفر پنجم : 10
نفر ششم : 8
نفر هفتم : 6
نفر هشتم : 4
نفر نهم : 2
نفر دهم : 1

راننده‌های زیر این رده‌ها نیز امتیازی کسب نمی‌کنند جمع امتیاز دو راننده نیز برای تیم‌ها ثبت می‌شود به طور مثال اگر دو راننده‌ی تیم ردبول دوم و چهارم شوند به این تیم 30 امتیاز تعلق می‌گیرد.

همچنین می‌توانید درباره‌ی رانندگان و تیم‌های فرمول یک اینجا بخوانید.

سری مقالات آشنایی با رشته‌های موتوراسپورت را از فرمول یک ایران دنبال کنید.